Башкы Жаңылыктар БШК “Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүнө” карата студенттер үчүн …

БШК “Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүнө” карата студенттер үчүн ачык эшиктер күнүн өткөрдү

01-Фев, 2018

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясында Бишкектин бир нече ЖОЖнун студенттери үчүн “Шайлоолор – бул эмене, жана алар эмне үчүн маанилүү?” темасында ачык эшиктер күнү өткөрүлдү. Студенттер үчүн БШКнын имаратына экскурсия өткөрүлүп, анын жүрүшүндө меймандар БШКнын аппаратынын иши менен таанышты. КР БШКнын төрагасынын орун басары А.Бекматов куттуктоо сөзү менен чыгып сүйлөп, төмөндөгүлөрдү айтты: Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнү Будапешт шаарында (Венгрия) 2005-жылдын 14-17-сентябрында өткөн Шайлоо уюштуруучулардын Глобалдуу конференциясында белгиленген. Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүн 2014-жылдын 6-февралынан бери белгилеп келүүдө. Шайлоолор элдик суверенитетти ишке ашыруунун, коомдук пикирди түзүүнүн жана билдирүүнүн, мамлекеттик механизмдин иштөөсүнүн натыйжалуулугун жана туруктуулугун камсыз кылуунун негизги куралы болуп эсептелет.

КР БШКнын төрагасы А.Бекматов, КР БШК мүчөлөрү К.Осмоналиев жана Е.Джилкичиевалар менен жолугушуунун жүрүшүндө студенттер шайлоо укуктары боюнча өздөрүн кызыктырган суроолорго жооп алышты. Суроолорго жооп берип жатып, А.Бекматов белгилегендей, шайлоочулардын укуктарын ишке ашыруу, шайлоочуларды алардын өздөрү жөнүндө маалыматтар менен тааныштырууда, жана добуш берүүнү өткөрүүдө ар бир шайлоо участкасы боюнча шайлоочулардын тизмеси түзүлөт. Шайлоочулардын тизмесине добуш берүү күнүнө шайлоо укугуна ээ болгон, мыйзамдарда белгиленген тартипте биометрикалык каттоодон өткөн Кыргыз Республикасынын жарандары киргизилет. КР БШК мүчөсү К.Осмоналиев шайлоолорду сапаттуу өткөрүүнүн маанилүүлүгү жөнүндө айтып, демократияны чыңдоо процессинде шайлоолор гана бийликти жаңылоону камсыз кылаарын белгиледи. КР БШК мүчөсү Е.Джилкичиева өз сөзүн жыйынтыктап жатып, жаштарды саясий партиялардын жана талапкерлердин шайлоо программаларын окуп үйрөнүүгө, дебаттардын жүрүшүнө байкоо жүргүзүүгө, жана шайлоо процессинин бардык процедураларына кызыгууга чакырды.

Бул иш-чаранын акырында студенттерге эстелик белектер тапшырылды. Ошондой эле автоматтык эсептөөчү үкөктөрдүн (АСУ) иштөөсүн көрсөткөн интерактивдүү презентация өткөрүлдү, анын жүрүшүндө БШКнын кызматкерлери катышуучулар үчүн тесттик добуш берүү өткөрүп, добуш берүү процессин даана көрсөтүп беришти. АСУ шайлоо бюллетендерин кантип кабыл алат жана эсептейт, шайлоо күнү 20:00дөн кийин, добуш берүү бүткөндө модем кантип маалыматтарды БШКнын серверине берээрин көрсөтүштү. Боршайкомдун серверинде АСУлардын маалыматтарын чогултуу жана сактоо жүргүзүлүп, андан кийин маалыматтар http://ess.shailoo.gov.kg. расмий порталына чыгарылат. Мындан тышкары шайлоочулардын тизмесине кантип түшөт, добуш берүү процедурасы, өз добушуңду сатпа жана добуш берүүнүн жашыруундугу тууралуу маалымат роликтери көрсөтүлдү. Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүнүн алкагында БШК төрагасынын орун басары А.Бекматов “ЭЛТР” телеканалынын “Күн маек” программасында жана “Марал” радиосунун “Күн чекит” программасында чыгып сүйлөп, шайлоолорду уюштуруу жана өткөрүү, шайлоочулардын укуктук маданиятын жогорулатуу, мурдагы добуш берүүлөрдөн азыркы шайлоолорду айырмалап турган жаңычылдыктар жөнүндө айтып берди.
Ошондой эле БШК мүчөсү К.Осмоналиев КТРКнын “Социум” программасында жана “Биринчи радио” радиостанциясынын “Күндүн темасы” программасында чыгып сүйлөдү. Ал КР БШК шайлоо системасын өркүндөтүүдө такай иштеп жаткандыгын жана мыйзам чыгаруу базасын өркүндөтүү боюнча сунуштарды киргизип жаткандыгын белгиледи. 2018-жылдын 1-февралында Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүн белгилөө боюнча иш-чаралар планынын алкагында, аймактык шайлоо комиссияларындагы КР БШКнын атайын өкүлдөрү, аймактык шайлоо комиссияларынын төрагалары жана катчылары жарандар үчүн маалыматтык чогулуштарды өткөрүштү. Алар чогулуштарда катышуучуларды маалымат плакаттары менен тааныштырып, Бүткүл дүйнөлүк шайлоолор күнүн белгилөө тарыхы, 2006-жылдан тарта Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук шайлоо комиссиясы Европа өлкөлөрүнүн Шайлоо уюштуруучуларынын Ассоциациясына (АОВСЕ), ошондой эле Азиянын шайлоо органдарынын Ассоциациясына (АИОА) мүчө болгондугу жөнүндө айтып беришти. 2013-жылдын октябрында Шайлоо уюштуруучулардын Бүткүл дүйнөлүк ассоциациясына (А-WEB) мүчө болуп кирдик. Бул иш-чаранын максаты жаш шайлоочуларды өткөрүлүп жаткан шайлоо реформалары, ар бир жарандын шайлоо процесстерине катышуусунун жана өз тандоосу үчүн жоопкерчилигинин маанилүүлүгү жөнүндө айтып берүү.

КР БШКнын аппаратынын маалымат бөлүмү

Башка жаңылыктар

Бардык жаңылыктар
КР БШКнын өкүлдөрү Жалал-Абад облусунда шайлоого даярдык көрүү маселелерин талкуулашты
22-Окт, 2026

КР БШКнын өкүлдөрү Жалал-Абад облусунда шайлоого даярдык көрүү маселелерин талкуулашты

2026-жылдын 21–22-октябрында Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасынын орун басары Русланбек Жакышов жана БШК мүчөсү Бөдөш Мамырова Жалал-Абад облусунун Манас шаарында, Ноокен, Базар-Коргон, Аксы жана Ала-Бука райондорунда жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери, укук коргоо органдарынын өкүлдөрү жана шайлоо комиссияларынын мүчөлөрү менен жумушчу жолугушууларды өткөрүштү.Жолугушуулардын жүрүшүндө 2027-жылдын 27-январына белгиленген Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоого даярдык көрүү, шайлоо процессин мыйзам талаптарына ылайык уюштуруу жана тиешелүү мамлекеттик жана муниципалдык органдардын өз ара аракеттенүүсүн камсыз кылуу маселелери каралды.БШК төрагасынын орун басары Русланбек Жакышов Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоодогу жаңы талаптар, шайлоо мыйзамдарына киргизилген өзгөртүүлөр, жаңыланган шайлоо технологиялары жана талапкерлерди колдоо тартибинин өзгөчөлүктөрү тууралуу кеңири баяндама жасады. Мындан тышкары, шайлоону даярдоо жана өткөрүүдө мамлекеттик бийлик органдарынын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын милдеттерине жана жоопкерчилигине токтолду. Ал эми укук коргоо органдарынын өкүлдөрү менен болгон талкууда шайлоо мыйзамдарынын бузулушуна жол бербөө, шайлоочуларга жана шайлоо процессинин башка катышуучуларына мыйзамсыз кысым көрсөтүү аракеттерин алдын алуу, шайлоо процессине мыйзамсыз кийлигишүүгө бөгөт коюу жана коопсуздукту камсыз кылуу маселелери белгиленди.Жарандардын шайлоо укуктарын толук ишке ашыруусуна шарт түзүү, шайлоо процессинин бардык этаптарында мыйзам талаптарын так сактоо, шайлоочулардын укуктары менен эркиндиктерин коргоо - маанилүү багыттардын бири.
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөттөн мурда жүргүзүүгө жол берилбестигин дагы бир жолу эскертет
21-Окт, 2026

КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөттөн мурда жүргүзүүгө жол берилбестигин дагы бир жолу эскертет

Бүгүн, 21-октябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын мүчөсү Тимур Оторбаевдин жетекчилиги астында Шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъекттерин маалымдоо маселелери жана үгүт жүргүзүү эрежелери боюнча Жумушчу топтун жыйыны өттү.Жыйындын жүрүшүндө социалдык тармактарга жүргүзүлгөн мониторингдин алкагында “Кыргыз Республикасынын Президентин жана Жогорку Кеңештин депутаттарын шайлоо жөнүндө” конституциялык Мыйзамынын шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүүнүн белгиленген мөөнөттөрүн жана шарттарын сактоо талаптарына каршы келүү белгилери бар материалдар аныкталып, каралды.Шайлоо мыйзамдарынын талаптарына ылайык келбеген материалдарды жарыялаган социалдык тармактардын активдүү колдонуучулары Санжарбек Тилеков, Айбек Теңизбай жана Туратбек Мусакеевдерге эскертүү берилип, билдирүүлөрүн өчүрүү милдеттендирилди. Аталган жарандар мындан ары мыйзамдардын талаптарын сактоого жана ушул сыяктуу бузууларга жол бербөөгө даяр экендиктерин билдиришти.Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөт башталганга чейин жүргүзүүгө тыюу салынарын дагы бир жолу эскертет. Бул талап шайлоо алдындагы үгүттүн мыйзамдарда каралган бардык формаларына жана ыкмаларына, анын ичинде социалдык тармактарда жана башка интернет-ресурстарда тиешелүү материалдарды жайгаштырууга жана таратууга да тиешелүү.БШК жарандарды, талапкерлерди, алардын өкүлдөрүн, саясий партияларды жана шайлоо процессинин башка катышуучуларын шайлоо мыйзамдарынын талаптарын так сактоого, мыйзамда белгиленген мөөнөт башталганга чейин шайлоо алдындагы үгүт катары бааланышы мүмкүн болгон аракеттерден оолак болууга, ошондой эле социалдык тармактарда маалыматтарды жайгаштырууда жана таратууда жоопкерчиликтүү мамиле кылууга чакырат.Жумушчу топ өз ыйгарым укуктарынын чегинде социалдык тармактарга мониторинг жүргүзүүнү жана шайлоо мыйзамдарынын мүмкүн болгон бузуулары тууралуу материалдарды кароону улантат.Шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүүнүн мыйзамда белгиленген мөөнөттөрүн жана эрежелерин сактоо шайлоо процессинин катышуучулары үчүн бирдей мүмкүнчүлүктөрдү камсыз кылуунун, мыйзамдуулукту жана шайлоонун ачык-айкындуулугун сактоонун маанилүү шарты болуп саналат. 
Кененирээк билүү >>
Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарында жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча тренингдер өткөрүлдү
19-Окт, 2026

Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарында жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча тренингдер өткөрүлдү

2026-жылдын 15, 16 жана 19-октябрында Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча жумушчу тобунун мүчөлөрү Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарындагы мамлекеттик уюмдардын жана мекемелердин өкүлдөрү үчүн тренингдерди өткөрүштү. Тренингдердин негизги максаты – жарандардын айрым категорияларынын шайлоого катышуусун уюштуруу маселелери боюнча маалымдуулукту жогорулатуу жана тиешелүү адистердин компетенцияларын өнүктүрүү.  Окутуу программасы жалпы шайлоо укугунун негизги принциптеринен тартып, жарандардын айрым категорияларынын шайлоого катышуусун уюштуруунун практикалык маселелерине чейинки темаларды камтыды. Тренингдерге жалпысынан 225 адам катышты. Алардын арасында Кыргыз Республикасынын Эмгек, социалдык камсыздоо жана миграция министрлигинин, Ички иштер министрлигинин, Коргоо министрлигинин, Министрлер Кабинетине караштуу Мамлекеттик чек ара кызматынын, Министрлер Кабинетине караштуу Жазаларды аткаруу мамлекеттик кызматынын, ошондой эле Баткен, Ош жана Манас шаарларынын мэрияларынын өкүлдөрү болушту. Теориялык жана практикалык сабактардын жүрүшүндө катышуучулар төмөнкү негизги маселелерди кеңири талкуулашты:-        жалпы шайлоо укугу жана шайлоо укугун чектөөгө байланышкан маселелер, анын ичинде жарандардын айрым категорияларына тиешелүү жагдайлар;-        жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоодо шайлоо комиссиялары менен мамлекеттик органдардын өз ара аракеттенүүсү;-        шайлоо комиссияларынын электрондук порталдары жана шайлоо процесстерин санариптик форматта уюштуруу;-        жарандардын айрым категорияларын маалымдоо жана шайлоо алдындагы үгүт иштерин жүргүзүү тартиби;-        шайлоо участогунан тышкары жерде добуш берүүнү уюштуруу тартиби жана добуш берүүнүн купуялуулугун камсыздоо.Талкуулардын жүрүшүндө катышуучулар жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын ишке ашырууда алардын укуктарын коргоо механизмдерине, шайлоо процессине тоскоолдуксуз катышуусу үчүн зарыл шарттарды түзүү маселелерине өзгөчө көңүл бурушту. Өткөрүлгөн тренингдер мамлекеттик органдардын жана мекемелердин өкүлдөрүнүн шайлоо укуктарын камсыздоо жаатындагы билимдерин тереңдетүүгө, ведомстволор аралык кызматташтыкты өнүктүрүүгө жана жарандардын айрым категорияларынын шайлоо процессине толук кандуу катышуусуна өбөлгө түзүүгө багытталды
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү тартибин бузган бир катар жарандарга эскертүү берди
19-Окт, 2026

КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү тартибин бузган бир катар жарандарга эскертүү берди

Бүгүн, 19-октябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын Шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъекттерин маалымдоо маселелери жана үгүт жүргүзүү эрежелери боюнча Жумушчу топтун жыйыны өттү. Жыйында мыйзамда белгиленген үгүт жүргүзүү мөөнөтү башталганга чейин талапкерлерди колдоого же аларга каршы үгүттөөгө байланышкан мыйзам бузуулар боюнча тиешелүү чаралар көрүлдү. Атап айтканда, социалдык тармактар аркылуу белгилүү бир талапкерге добуш берүүгө же бербөөгө чакыруу, талапкерлерди шайлоого же шайлабоого багытталган материалдарды таратуу, ошондой эле шайлоочулардын тандоосуна таасир этүү максатында сурамжылоолорду уюштуруу жана алардын жыйынтыктарын пайдалануу фактылары каралды.Аныкталган мыйзам бузуулар боюнча Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жөнүндө кодексинин тиешелүү беренелерине ылайык, социалдык тармактардын активдүү колдонуучулары Залкарбек Кудайбердиев, Бахтияр Кыдыралиев, Малик Исмаилбек уулуна жана Жыргалбек Ибраимовдорго эскертүү берилди. Жогорудагы жарандар Жумушчу топ тарабынан айтылган сын-пикирлерди, сунуштарды эске алып, социалдык тармактардагы жарыялаган билдирүүлөрүн өчүрүүгө жана башка мындай аракеттерге барбай тургандыктарын билдиришти. Борбордук шайлоо комиссиясы бардык жарандарды, жалпыга маалымдоо каражаттарын жана социалдык тармактардын колдонуучуларын шайлоо мыйзамдарынын талаптарын так сактоого чакырат.
Кененирээк билүү >>