Кыргыз Республикасынын Президентинини кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовго карата «Демократия жана жарандык коом үчүн коалиция» КБнын даттануусу жѳнүндѳ
2020-жылдын 4-декабрында Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясы Кыргыз Республикасында шайлоо жана рефрендум ѳткѳрүүдѳ шайлоочулардын жана шайлоо процессинин башка катышуучуларынын даттанууларын жана арыздарын кароо боюнча жумушчу топ менен шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъектерин маалымдоо маселеси жана үгүт эрежелери боюнча жумушчу топтун (мындан ары – Жумушчу топтор) биргелешкен чечимин карап чыгып, тѳмѳндѳгүлѳрдү белгилейт.
Өзүнүн арызында «Демократия жана жарандык коом үчүн коалиция» КБ https://www.youtube.com/watch?v=wbvfQDJJIyE шилтемеси боюнча «YouTube» видеохостингде КР Президентине талапкер Б. Калмаматов менен Н. Айтбекованын интервьюсу жарыялангандыгын, анда Б Калмаматовдун сѳзүндѳ талапкерге карата шайлоочулардын терс мамилесин түзүүгѳ кѳмѳктѳшкѳн сѳздѳр жолугарын белгилеген.
Ушуга байланыштуу арыз ээси Кыргыз Республикасынын Президентинини кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовдун аракетине укуктук баа берүүнү жана анын аракетинде шайлоо мыйзамдарын бузуу бар болсо, аны жоопкерчиликке тартууну суранган.
Ишти ар тараптуу жана объективдүү кароо максатында Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовдун ыйгарым укуктуу ѳкүлү М.К. Мойдунов жана «Демократия жана жарандык коом үчүн коалиция» КБнын ѳкүлү Э. Ирискулбеков чакырылган.
Өз тарабынан Кыргыз Республикасынын Президентинини кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовдун ыйгарым укуктуу ѳкүлү ага ишеним берген адам аталган итервьюда эксперт катары гана ѳз пикирин ѳлкѳдѳгү саясий кырдаал жѳнүндѳ айтканнын белгиледи.
Иштин материалдарын иликтеп чыгып, Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовдун ыйгарым укуктуу ѳкүлүнүн түшүндүрмѳсүн угуп, интервьюга шилтеме жасалган жагдайларды иликтеп, Борбордук шайлоо комиссиясы тѳмѳнкүдѳй тыянакка келет:
2020-жылдын 12-ноябрында Б. Калмаматов Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкерликке ѳзүн ѳзү кѳрсѳтүү тартибинде Борбордук шайлоо комиссиясына арыз берген.
Конституциялык Мыйзамдын 1-беренесине ылайык «талапкер - ушул конституциялык Мыйзамда белгиленген тартипте шайлануу аркылуу ээленүүчү Президенттин кызмат ордуна жана Жогорку Кеңештин депутаттыгына талапкер катары көрсөтүлгөн адам».
Иштин материалында кѳрүнгѳндѳй, 2020-жылдын 24-ноябрында https://www.youtube.com/watch?v=wbvfQDJJIyE шилтемеси боюнча «YouTube» видеохостингде Кыргыз Республикаынын Президентине талапкер Б. Калмаматов менен Н. Айтбекованын интервьюсу жарыяланган.
Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматов менен болгон ушул интервьюда «Кыргыз Республикасынын Президентин жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жѳнүндѳ» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын (мындан ары – конституциялык Мыйзам) 28-беренесинин 6-бѳлүгүнүн 4-пунктунда белгиленген үгүт жана үгүткѳ каршы элементтер бар, атап айтканда: «Талапкер, саясий партия үгүт материалдарын жайгаштыруу үчүн берилген телеберүүнү ишке ашыруучу уюмдардын каналдарында үгүт жүргүзүү үчүн берилген эфир убактысын, басылма продукцияны, аянтчаны төмөнкү максаттарга колдонууга укугу жок:
1) талапкерге (талапкерлерге), саясий партияга каршы добуш берүүгө чакырыктарды таратууга;
2) тигил же бул талапкер шайланган учурда мүмкүн болуучу терс натыйжаларды сыпаттоого;
3) кайсы бир талапкер (кайсы бир талапкерлер), катталган талапкерди көрсөткөн саясий партия тууралуу маалыматтар көз көрүнөө басымдуулук кылган, терс пикирлер менен коштолгон маалыматтарды таратууга;
4) талапкерге, катталган талапкерди көрсөткөн саясий партияга карата шайлоочуларда терс мамилени жаратууга көмөктөшүүчү маалыматтарды таратууга”.
Кыргыз Республикасынын Бузуулар жѳнүндѳ кодексинин 44-беренесинин 1-бѳлүгүнѳ ылайык “Шайлоочу, байкоочу, талапкер же анын өкүлү, ишенимдүү адамы тарабынан шайлоо жөнүндө мыйзамдарда каралган шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү шарттарынын бузулушу, - 4-категориядагы айып пул салууга алып келет (б.а. 7 500 сом)”.
Баяндалгандарды эске алуу менен, сунуш кылынган материалдарды, Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовдун жана «Демократия жана жарандык коом үчүн коалиция» КБнын ѳкүлдѳрүнүн малыматтарын илктеп чыгып, Борбордук шайлоо комиссиясы талапкердин аракетинде конституциялык Мыйзамдын 28-беренесинин 6-бѳлүгүнүн 4-пунктун жана Кыргыз Республикасынын Бузуулар жѳнүндѳ кодексинин 44-беренесинин 1-бѳлүгүн бузуу белгилери бар деген корутундуга келет.
Баяндалгандардын негизинде, “Кыргыз Республикасынын Президентин жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жѳнүндѳ» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 28-беренесинин 6-бѳлүгүн жана “Кыргыз Республикасынын шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча шайлоо комиссиялары жѳнүндѳ” Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 18-беренесин, 2020-жылдын 26-июнундагы № 115 жана “Шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъекттерин маалымдоо маселелери жана үгүт жүргүзүү эрежелери боюнча Жумушчу топ жѳнүндѳ” жобону жана 2017-жылдын 10-июлундагы № 117 “Кыргыз Республикасында шайлоону жана референдумду өткөрүү учурунда шайлоочулардын жана шайлоо процессинин башка субъекттердин арыздарын жана даттанууларын кароо боюнча Жумушчу топ жөнүндө» жобону жетекчиликке алып, Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясы тѳмѳндѳгүдѳй
ЧЕЧИМ КЫЛАТ:
1. Материалдар Кыргыз Республикасынын Бузуулар жѳнүндѳ кодексине ылайык Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкер Б. Калмаматовду жоопкерчиликке тартуу жѳнүндѳ маселени кароо үчүн Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын ыйгарым укуктуу кызмат адамына жѳнѳтүлсүн.
2. Ушул чечим Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын расмий сайтына жарыялансын.
3. Ушул чечимдин аткарылышын контролдоо Кыргыз Республикасында шайлоо жана референдум ѳткѳрүүдѳ шайлоочулардын жана шайлоо процессинин башка субекттеринин арыздарын жана даттанууларын кароо боюнча Жумушчу топтун жетекчиси А.Т. Асаналиевге жүктѳлсүн.
ТӨРАГА Н.ШАЙЛДАБЕКОВА
г. Бишкек ш., 2020-жылдын 4-декабры
№ 282