Каракол шаарында 17-ноябрга дайындалган жергиликтүү кеңештерге шайлоону даярдоо жана өткөрүү маселелери талкууланды. 6-ноябрь күнү Кыргыз Республикасынын Президентинин 2024-жылдын 6-сентябрындагы № 256 Жарлыгын аткаруу боюнча аймактык жана участкалык шайлоо комиссияларына алдыдагы шайлоону уюштуруу жана материалдык-техникалык жактан камсыз кылуу маселелерин чечүүгө көмөк көрсөтүү боюнча Ысык-Көл облустук штабынын жыйыны болуп өттү.
Жыйынга Кыргыз Республикасынын Борбордук шайлоо комиссиясынын төрагасы Н.Шайлдабекова, Кыргыз Республикасынын Президентинин Ысык-Көл облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн биринчи орун басары Д.Арпачиев, Каракол шаарынын мэри Ф.Алжанбаев жана Балыкчы шаарынын мэри Арнабек уулу Азамат, райондук мамлекеттик администрация башчылары, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери, прокуратура, укук коргоо органдарынын, Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин, жалпыга маалымдоо каражаттарынын, шаардык инфраструктура жана билим берүү ишканаларынын өкүлдөрү, аймактык шайлоо комиссияларынын төрагалары, КР БШКнын атайын өкүлдөрү катышты.
Кыргыз Республикасынын Президентинин Ысык-Көл облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн биринчи орун басары Данияр Арпачиев Ысык-Көл облусунда жүргүзүлүп жаткан шайлоону даярдоо жана өткөрүү боюнча чаралар тууралуу маалымат берди.
Жыйында алдыдагы шайлоого даярдык көрүү боюнча иш-чаралардын планынын аткарылышынын жүрүшү талкууланды. Бардык шайлоо участкалары бардык керектүү нерселер менен камсыздалганы жана шайлоого даяр экени белгиленди. Облустун ар бир районунда түзүлгөн штабдарга облустук штабдын жыйынында берилген тапшырмага ылайык шайлоого даярдыктарды аяктоо тапшырылды. Президенттин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн аппараты тарабынан жоопкерчилик зоналары бөлүштүрүлгѳн, ага ылайык аткарылышы көзөмөлдөнөт.
Биринчи кезекте шайлоо комиссияларына шайлоочулардын акыркы тизмелерин түзүүдө, тактоодо көмөк көрсөтүү керек.
Аралыктан добуш берүүгө арыздарды кабыл алуу бүгүн - 6-ноябрда аяктады. Ысык-Көл облусу боюнча аралыктан добуш берүүгө 1547 адам арыз беришти, алардын көбү «Кумтөр» ишканасынын кызматкерлери. Ошондуктан, жумушчуларга аралыктан добуш берүү мүмкүнчүлүгүн берүү үчүн № 9301 Каракол шайлоо комиссиясынын «Кумтөр» кен ишканасына баруусуна шарттарды түзүү боюнча Кыргыз Республикасынын Президентинин Ысык-Көл облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн биринчи орун басары тарабынан колдоого алынган КР БШКнын төрагасынын сунушу жыйындын чечимдеринин бири болду.
Ошондой эле алдыдагы шайлоону даярдоого жана өткөрүүгө байланышкан бардык уюштуруу, материалдык-техникалык маселелерди: шайлоо комиссиялары үчүн жайларды бөлүп берүү, аба ырайынын шарттарын эске алуу менен жылуулук, электр менен жабдууну жана байланышты камсыз кылуу, транспортту, анын ичинде атайын ыкчам-техникалык жардам топтору үчүн унаалар менен камсыз кылуу тапшырылды. Добуш берүүчү жайлар ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү адамдардын добуш берүүсү үчүн шарттар менен, атап айтканда шайлоо жөнүндө маалымат жайгаштырылган чоң жана/же Брайл шрифтинде илинген стенд; ыңгайлуу кирип-чыгуу жолчолору, пандустардын болушу, жетиштүү жарык камсыз кылынууга тийиш.
Облустук жалпыга маалымдоо каражаттарына телеканалдарда социалдык түйүндөрдөгү роликтерди прокатка берүүнү, маалыматтык материалдарды жалпыга маалымдоо каражаттарында жана мамлекеттик органдардын маалыматтык ресурстарында жайгаштырууну камсыз кылуу тапшырылды, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдары бирдей шарттарды сактоо менен үгүт материалдарын илип коюу үчүн атайын жерлерди бөлүүгѳ тийиш.
Шайлоо процессинин коопсуздугу жана мыйзамдуулуктун сакталышы маселеси боюнча аймактык шайлоо комиссияларынын мүчөлөрү, прокуратура жана укук коргоо органдарынын өкүлдөрү кирген ыкчам чара кѳрүүнүн координациялык топтору (ЫЧКТ) арыздарга жана даттанууларга ыкчам чара кѳрүү боюнча иш алып барып жаткандыгы белгиленди. ЫЧКТ мүчөлөрү шайлоо учурунда мыйзам бузууларга каршы ѳз ара аракеттенүү жана чара кѳрүүнүн алгоритмдери боюнча окуудан өтүшкѳн.
«Алдыдагы шайлоолор таза жана ачык-айкын өтөт деп ишенебиз, анткени биздин артыкчылыктуу ишибиз - шайлоочуларга добуш берүү үчүн ыңгайлуу жана коопсуз шарттарды камсыз кылуу. Алдыдагы шайлоого Ысык-Көлдүн ар бир тургунунун катышуусу облусубуздун келечеги үчүн маанилүү. Бардык участкалар даяр жана бардык керектүү нерселер менен камсыздалган”, - деп белгиледи Кыргыз Республикасынын Президентинин Ысык-Көл облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнүн биринчи орун басары Данияр Арпачиев.
Аралыктан добуш берүүгө арыз бергендердин баарын Каракол шаарындагы К.Тыныстанов кѳч., 26, К.Тыныстанов атындагы Ысык-Көл мамлекеттик университетинин имаратында жайгашкан шайлоо участогунда күтүшөт.
Ысык-Көл облусунда административдик-аймактык реформанын жыйынтыгы боюнча 36 айыл аймагы башкалар менен бириктирилген, 3 аймак шаарларга кошулган. Алсак:
- Ак-Суу районунан Челпек айыл аймагы Каракол шаарына кирген;
- Тоң районунан Көк-Мойнок айыл аймагы Балыкчы шаарына кирген,
-Бостери айыл аймагы Ысык-Көл облусунан Чолпон-Ата шаарынын курамына киргизилген.
Натыйжада облустун 3 шаардык кеңешинин депутаттарын шайлоодо шайлоочулардын саны 103 миң адамга чейин көбөйгөн, 2021-жылы 78,5 миң адам болгон эле. Айылдык кеңештерди шайлоочуларынын саны да көбөйдү: азыр алардын саны дээрлик 244 миң адам болду, 2021-жылы 226 миңден ашык эле. Реформадан кийин айылдык кеңештердин саны 61ден 22ге кыскарганына карабастан.
Жалпысынан 17-ноябрда Ысык-Көл облусунун 128 шайлоо округунда 625 депутаттык мандат үчүн талапкерлер ат салышат: анын 103ү - шаардык кеңештерге, 522си - айылдык кеңештерге. Айта кетсек, республика боюнча бир эле Жети-Өгүз районунан айылдык кеңештерге талапкерликке партиялык тизме боюнча 97 адам сунушталды.
Мандаттардын жалпы санынын 41,6%, б.а. 217 орун аялдар үчүн бөлүнгөн.
Жалпысынан Ысык-Көл облусу боюнча шайлоо процессин 7 аймактык жана 249 участкалык комиссия камсыз кылат, аларда 2597 адам иштейт.
