Башкы Жаңылыктар Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоодо талапкерлердин, саясый партиялардын шайлоо …

Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоодо талапкерлердин, саясый партиялардын шайлоо өнөктүгүн каржылоо эрежелери жөнүндө

18-Авг, 2022

Кыргыз Республикасынын Президентинин 2022-жылдын 9-августундагы ПЖ №280 Жарлыгы менен Кыргыз Республикасынын Баткен облусунун Кадамжай районунун Майдан айылдык кеңешинин депутаттарын шайлоо 2022-жылдын 9-октябрына дайындалды.

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча комиссиясына караштуу Көзөмөлдөө-текшерүү тобу Баткен облусунун Кадамжай районунун Майдан айылдык кеңешинин депутаттарын шайлоого катышуучу талапкерлердин, саясый партиялардын шайлоо өнөктүгүн каржылоо эрежелери жөнүндө маалымат берет жана шайлоо процессинин бардык катышуучуларын мыйзам ченемдерин сактоону жана шайлоо өнөктүгүн каржылоонун ушул эрежелерин жетекчиликке алууну өтүнөт.

“Жергиликтүү кеңештердин депутаттарын шайлоо жөнүндө” Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын ченемдерине ылайык талапкерлер Майдан айылдык кеңешинин депутаттыгына өзүн өзү көрсөткөн учурдан тартып, саясий партиялар талапкерлерди көрсөткөн учурдан тартып шайлоо өнөктүгүн каржылоо үчүн өздөрүнүн шайлоо фонддорун түзөт (2022-жылдын 8-сентябры шайлоо фондун түзүү жана шайлоо күрөөсүн төгүү үчүн акыркы мөөнөт болуп саналат).

КР БШКнын депозит эсебине шайлоо күрөөсүн которуу үчүн шайлоо күрөөсүнүн суммасы 1000 сомду түзөт.

Айылдык кеңештерге талапкерлердин, саясий партиялардын шайлоо фонддору төмөнкү акча каражаттарынын эсебинен түзүлүшү мүмкүн мыйзам менен белгиленген тыюу салууларды кошпогондо):

- талапкердин өз каражаттарынын, алар 50 000 сомдон ашышы мүмкүн эмес;

- саясий партиянын өз каражаттарынын, алар 100 000 сомдон ашышы мүмкүн эмес;

- жеке жактардын кайрымдуулуктарынын, алардын ар бири 50 000 сомдон ашышы мүмкүн эмес;

- юридикалык жактардын кайрымдуулуктарынын, алардын өлчөмү 50 000 сомдон ашышы мүмкүн эмес.

Мында айлоо фондунун каражаттарынын эсебинен чыгымдардын чектелген суммасы 500 000 сомдон ашышы мүмкүн эмес.

Талапкердин, саясий партиянын шайлоо фондунун атайын эсеп өзүнүн акча каражаттарын акысыз кошуу ыктыярдуу кайрымдуулук берүү катары таанылат.

Шайлоо фонддоруна төмөнкүлөрдүн ыктыярдуу кайрымдуулук көрсөтүүсүнө тыюу салынат:

- чет мамлекеттердин, чет өлкөлүк юридикалык жактардын, алардын бөлүмдөрүнүн жана өкүлчүлүктөрүнүн, чет өлкөлүк жарандардын, эл аралык уюмдардын;

- жарандыгы жок адамдардын;

- мамлекеттик бийлик органдарынын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын;

- мамлекеттик жана муниципалдык мекемелердин жана ишканалардын, аскер бөлүктөрүнүн, аскердик мекемелердин жана уюмдардын, укук коргоо органдарынын, соттордун ж.б.;

- кайрымдуулук менен алектенген уюмдардын;

- диний уюмдардын;

- атын атабай кайрымдуулук кылуучулардын (атын атабай кайрымдуулук кылуучу дегенде, төмөнкү жаран түшүнүлөт, эгерде ал төмөнкү маалыматтардын кайсынысын болбосун көрсөтпөй койсо: фамилиясын, атын, атасынын атын, жашаган жеринин дарегин, паспорттук маалыматтарын, ошондой эле ал тарабынан өзү жөнүндө анык эмес маалыматтар көрсөтүлсө).

Шайлоо фондун түзгөн бардык акча каражаттары талапкерлердин, саясий партиялардын шайлоо фонддорундагы каражаттар боюнча атайын эсептерди ачуу, жүргүзүү, эсепке алуу жана отчёттуулук үчүн КР БШК аныктаган (КР БШКнын 10.08.2022-ж. №74 токтому) «РСК Банк» ААКтын жана «Айыл Банк» ААКтын банк мекемелериндеги атайын эсепке которулат.

Шайлоо фондуларына түшкөн акча каражатар улуттук валютада кабыл алынат.

Талапкер, саясий партия өз шайлоо фондун түзүү үчүн бир гана атайын эсеп ачууга укуктуу. Мында айылдык кеңешке талапкерлерди көрсөткөн саясий партия айылдык кеңешке ар бир талапкер үчүн белгиленген түшүүлөрдүн жана сарптоолордун чектик суммаларына карата талаптарды сактоого тийиш. Саясий партиялар тарабынан айылдык кеңешке көрсөтүлгөн талапкерлер өз шайлоо фондун түзүүгө укуксуз.

Шайлоо фонддорунун каражаттары максаттуу багытка ээ. Алар шайлоо өнөктүгүн өткөрүүгө байланышкан чыгымдарды жабууга гана пайдаланылышы мүмкүн.

Талапкер, саясий партия жарандар жана юридикалык жактар добуш берүү күнүнө чейин белгиленген тартипте которуп, берген кайрымдуулуктарды гана пайдаланууга укуктуу.

Шайлоо фондуна келип түшкөн каражаттардан тышкары, башка акча каражаттарын жумуштарга, кызмат көрсөтүүлөргө төлөө, шайлоо алдындагы үгүт иштерин жүргүзүү, башка шайлоо алдындагы иш-чараларды жүзөгө ашыруу үчүн пайдаланууга тыюу салынат.

Юридикалык жактарга, алардын филиалдарына, өкүлчүлүктөрүнө, жеке жактарга шайлоолор менен түздөн-түз же кыйыр байланышкан жумуштарды, кызмат көрсөтүүлөрдү, товарларды сатып өткөрүүнү акысыз аткарууга же негизсиз төмөндөтүлгөн баалар боюнча аткарууга тыюу салынат.

Айылдык кеңештердин депутаттыгына талапкерлерди көрсөткөн талапкер, саясий партия 2022-жылдын 8-сентябрына чейин (кошуп алганда) ар бир талапкер үчүн өздөрүнүн шайлоо фонддорундагы каражаттардын эсебинен мыйзамда белгиленген эсептик көрсөткүчтүн он эсе өлчөмүндө (бир миң сом) жеке өзү же ыйгарым укуктуу өкүлдөрү аркылуу КР БШКнын депозит эсебине шайлоо күрөөсүн төгөт.

Банк мекемелери Борбордук шайлоо комиссиясына талапкердин, саясий партиянын атайын эсебинде турган каражаттардын келип түшүүлөрү жана чыгымдалышы жөнүндө маалыматтарды берип турат.

Көрсөтүлгөн банк маалыматтары «Түндүк» электрондук ведомстволор аралык өз ара аракеттешүү тутуму (ЭВӨТ) аркылуу электрондук таризде берилет жана шайлоо фонддорун каржылоонун айкындуулугу жана ачыктыгы максатында КР БШКнын https://www.shailoo.gov.kg/ расмий сайтында (Башкы бет/Талапкерлер жана партиялар) көрсөтүлүп турат. Майдан айылдык кеңешинин депутаттыгына талапкерлердин шайлоо фонддору боюнча кыйла кеңири маалыматты жалпыга жеткиликтүү https://talapker.shailoo.gov.kg/ru/kenesh_aiyl шилтемеси боюнча алууга болот.

Талапкерлер, саясий партиялар Кадамжай аймактык шайлоо комиссиясына өз фондунун өлчөмдөрү жана аны түзгөн бардык булактар жөнүндө, ошондой эле бардык сарпталган чыгымдар жөнүндө отчет берүүгө милдеттүү.

1) Биринчи финансылык отчет – добуш берүү күнүнө чейин 10 күн калгандан кечиктирилбестен (2022-жылдын 28-сентябрына чейин (кошуп алганда).

2) Экинчи жыйынтыктоочу финансылык отчет (жыйынды маалыматтар) – добуш берүү күнүнөн кийин 10 күндөн кечиктирилбестен (2022-жылдын 19-октябрына чейин (кошуп алганда).

Талапкерлердин, саясий партиялардын шайлоо фонддорунун каражаттарын түзүү жана сарптоо тартибине Кадамжай аймактык шайлоо комиссиясы контролдук жүргүзөт.

Талапкерлердин, саясий партиялардын шайлоо фонддоруна каражаттардын түшүү булактарына, ал каражаттарды туура эсепке алууга жана пайдаланууга, шайлоо күрөөсүн төгүүгө жана кайтарып берүүгө, талапкерлердин, саясий партиялардын финансылык отчетторун текшерүүгө Борбордук шайлоо комиссиясына караштуу Көзөмөлдөө-текшерүү тобу контролдук жүргүзөт.

Башка жаңылыктар

Бардык жаңылыктар
КР БШКнын өкүлдөрү Жалал-Абад облусунда шайлоого даярдык көрүү маселелерин талкуулашты
22-Окт, 2026

КР БШКнын өкүлдөрү Жалал-Абад облусунда шайлоого даярдык көрүү маселелерин талкуулашты

2026-жылдын 21–22-октябрында Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын төрагасынын орун басары Русланбек Жакышов жана БШК мүчөсү Бөдөш Мамырова Жалал-Абад облусунун Манас шаарында, Ноокен, Базар-Коргон, Аксы жана Ала-Бука райондорунда жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын жетекчилери, укук коргоо органдарынын өкүлдөрү жана шайлоо комиссияларынын мүчөлөрү менен жумушчу жолугушууларды өткөрүштү.Жолугушуулардын жүрүшүндө 2027-жылдын 27-январына белгиленген Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоого даярдык көрүү, шайлоо процессин мыйзам талаптарына ылайык уюштуруу жана тиешелүү мамлекеттик жана муниципалдык органдардын өз ара аракеттенүүсүн камсыз кылуу маселелери каралды.БШК төрагасынын орун басары Русланбек Жакышов Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоодогу жаңы талаптар, шайлоо мыйзамдарына киргизилген өзгөртүүлөр, жаңыланган шайлоо технологиялары жана талапкерлерди колдоо тартибинин өзгөчөлүктөрү тууралуу кеңири баяндама жасады. Мындан тышкары, шайлоону даярдоо жана өткөрүүдө мамлекеттик бийлик органдарынын жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын милдеттерине жана жоопкерчилигине токтолду. Ал эми укук коргоо органдарынын өкүлдөрү менен болгон талкууда шайлоо мыйзамдарынын бузулушуна жол бербөө, шайлоочуларга жана шайлоо процессинин башка катышуучуларына мыйзамсыз кысым көрсөтүү аракеттерин алдын алуу, шайлоо процессине мыйзамсыз кийлигишүүгө бөгөт коюу жана коопсуздукту камсыз кылуу маселелери белгиленди.Жарандардын шайлоо укуктарын толук ишке ашыруусуна шарт түзүү, шайлоо процессинин бардык этаптарында мыйзам талаптарын так сактоо, шайлоочулардын укуктары менен эркиндиктерин коргоо - маанилүү багыттардын бири.
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөттөн мурда жүргүзүүгө жол берилбестигин дагы бир жолу эскертет
21-Окт, 2026

КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөттөн мурда жүргүзүүгө жол берилбестигин дагы бир жолу эскертет

Бүгүн, 21-октябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын мүчөсү Тимур Оторбаевдин жетекчилиги астында Шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъекттерин маалымдоо маселелери жана үгүт жүргүзүү эрежелери боюнча Жумушчу топтун жыйыны өттү.Жыйындын жүрүшүндө социалдык тармактарга жүргүзүлгөн мониторингдин алкагында “Кыргыз Республикасынын Президентин жана Жогорку Кеңештин депутаттарын шайлоо жөнүндө” конституциялык Мыйзамынын шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүүнүн белгиленген мөөнөттөрүн жана шарттарын сактоо талаптарына каршы келүү белгилери бар материалдар аныкталып, каралды.Шайлоо мыйзамдарынын талаптарына ылайык келбеген материалдарды жарыялаган социалдык тармактардын активдүү колдонуучулары Санжарбек Тилеков, Айбек Теңизбай жана Туратбек Мусакеевдерге эскертүү берилип, билдирүүлөрүн өчүрүү милдеттендирилди. Аталган жарандар мындан ары мыйзамдардын талаптарын сактоого жана ушул сыяктуу бузууларга жол бербөөгө даяр экендиктерин билдиришти.Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы шайлоо алдындагы үгүт иштерин мыйзамда белгиленген мөөнөт башталганга чейин жүргүзүүгө тыюу салынарын дагы бир жолу эскертет. Бул талап шайлоо алдындагы үгүттүн мыйзамдарда каралган бардык формаларына жана ыкмаларына, анын ичинде социалдык тармактарда жана башка интернет-ресурстарда тиешелүү материалдарды жайгаштырууга жана таратууга да тиешелүү.БШК жарандарды, талапкерлерди, алардын өкүлдөрүн, саясий партияларды жана шайлоо процессинин башка катышуучуларын шайлоо мыйзамдарынын талаптарын так сактоого, мыйзамда белгиленген мөөнөт башталганга чейин шайлоо алдындагы үгүт катары бааланышы мүмкүн болгон аракеттерден оолак болууга, ошондой эле социалдык тармактарда маалыматтарды жайгаштырууда жана таратууда жоопкерчиликтүү мамиле кылууга чакырат.Жумушчу топ өз ыйгарым укуктарынын чегинде социалдык тармактарга мониторинг жүргүзүүнү жана шайлоо мыйзамдарынын мүмкүн болгон бузуулары тууралуу материалдарды кароону улантат.Шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүүнүн мыйзамда белгиленген мөөнөттөрүн жана эрежелерин сактоо шайлоо процессинин катышуучулары үчүн бирдей мүмкүнчүлүктөрдү камсыз кылуунун, мыйзамдуулукту жана шайлоонун ачык-айкындуулугун сактоонун маанилүү шарты болуп саналат. 
Кененирээк билүү >>
Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарында жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча тренингдер өткөрүлдү
19-Окт, 2026

Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарында жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча тренингдер өткөрүлдү

2026-жылдын 15, 16 жана 19-октябрында Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоо боюнча жумушчу тобунун мүчөлөрү Баткен, Ош жана Жалал-Абад облустарындагы мамлекеттик уюмдардын жана мекемелердин өкүлдөрү үчүн тренингдерди өткөрүштү. Тренингдердин негизги максаты – жарандардын айрым категорияларынын шайлоого катышуусун уюштуруу маселелери боюнча маалымдуулукту жогорулатуу жана тиешелүү адистердин компетенцияларын өнүктүрүү.  Окутуу программасы жалпы шайлоо укугунун негизги принциптеринен тартып, жарандардын айрым категорияларынын шайлоого катышуусун уюштуруунун практикалык маселелерине чейинки темаларды камтыды. Тренингдерге жалпысынан 225 адам катышты. Алардын арасында Кыргыз Республикасынын Эмгек, социалдык камсыздоо жана миграция министрлигинин, Ички иштер министрлигинин, Коргоо министрлигинин, Министрлер Кабинетине караштуу Мамлекеттик чек ара кызматынын, Министрлер Кабинетине караштуу Жазаларды аткаруу мамлекеттик кызматынын, ошондой эле Баткен, Ош жана Манас шаарларынын мэрияларынын өкүлдөрү болушту. Теориялык жана практикалык сабактардын жүрүшүндө катышуучулар төмөнкү негизги маселелерди кеңири талкуулашты:-        жалпы шайлоо укугу жана шайлоо укугун чектөөгө байланышкан маселелер, анын ичинде жарандардын айрым категорияларына тиешелүү жагдайлар;-        жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын камсыздоодо шайлоо комиссиялары менен мамлекеттик органдардын өз ара аракеттенүүсү;-        шайлоо комиссияларынын электрондук порталдары жана шайлоо процесстерин санариптик форматта уюштуруу;-        жарандардын айрым категорияларын маалымдоо жана шайлоо алдындагы үгүт иштерин жүргүзүү тартиби;-        шайлоо участогунан тышкары жерде добуш берүүнү уюштуруу тартиби жана добуш берүүнүн купуялуулугун камсыздоо.Талкуулардын жүрүшүндө катышуучулар жарандардын айрым категорияларынын шайлоо укуктарын ишке ашырууда алардын укуктарын коргоо механизмдерине, шайлоо процессине тоскоолдуксуз катышуусу үчүн зарыл шарттарды түзүү маселелерине өзгөчө көңүл бурушту. Өткөрүлгөн тренингдер мамлекеттик органдардын жана мекемелердин өкүлдөрүнүн шайлоо укуктарын камсыздоо жаатындагы билимдерин тереңдетүүгө, ведомстволор аралык кызматташтыкты өнүктүрүүгө жана жарандардын айрым категорияларынын шайлоо процессине толук кандуу катышуусуна өбөлгө түзүүгө багытталды
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү тартибин бузган бир катар жарандарга эскертүү берди
19-Окт, 2026

КР БШКсы шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү тартибин бузган бир катар жарандарга эскертүү берди

Бүгүн, 19-октябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясынын Шайлоочуларды жана шайлоо процессинин башка субъекттерин маалымдоо маселелери жана үгүт жүргүзүү эрежелери боюнча Жумушчу топтун жыйыны өттү. Жыйында мыйзамда белгиленген үгүт жүргүзүү мөөнөтү башталганга чейин талапкерлерди колдоого же аларга каршы үгүттөөгө байланышкан мыйзам бузуулар боюнча тиешелүү чаралар көрүлдү. Атап айтканда, социалдык тармактар аркылуу белгилүү бир талапкерге добуш берүүгө же бербөөгө чакыруу, талапкерлерди шайлоого же шайлабоого багытталган материалдарды таратуу, ошондой эле шайлоочулардын тандоосуна таасир этүү максатында сурамжылоолорду уюштуруу жана алардын жыйынтыктарын пайдалануу фактылары каралды.Аныкталган мыйзам бузуулар боюнча Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жөнүндө кодексинин тиешелүү беренелерине ылайык, социалдык тармактардын активдүү колдонуучулары Залкарбек Кудайбердиев, Бахтияр Кыдыралиев, Малик Исмаилбек уулуна жана Жыргалбек Ибраимовдорго эскертүү берилди. Жогорудагы жарандар Жумушчу топ тарабынан айтылган сын-пикирлерди, сунуштарды эске алып, социалдык тармактардагы жарыялаган билдирүүлөрүн өчүрүүгө жана башка мындай аракеттерге барбай тургандыктарын билдиришти. Борбордук шайлоо комиссиясы бардык жарандарды, жалпыга маалымдоо каражаттарын жана социалдык тармактардын колдонуучуларын шайлоо мыйзамдарынын талаптарын так сактоого чакырат.
Кененирээк билүү >>