Жолугушууга ЮСАИДдин Миссиясынын демократиялык өнүктүрүү бөлүмүнүн башчысы Ноэль Бауэр жана ЮСАИДдин демократияны өнүктүрүү боюнча жетектөөчү адиси Адриэнн Стоун катышты, тараптар КР БШК менен ЮСАИДдин 2021-жылга өз ара аракеттешүү планын талкуулашты.
КР БШК башчысы Н. Шайлдабекова Кыргыз Республикасынын Президенти С. Жапаровдун 2021-жылдын 8-февралындагы Жарлыгы менен Кыргыз Республикасынын жергиликтүү кеңештеринин депутаттарын шайлоо 2021-жылдын 11-апрелине дайындалганын маалымдады. Шайлоо Кыргыз Республикасынын 448 жергиликтүү кеңешинде, анын ичинде 28 шаардык, 420 айылдык кеңеште өтөт.
ЮСАИДдин колдоосу алдында Интерньюстун Кыргызстандагы Өкүлчүлүгү тараптан көрсөтүлгөн колдоо үчүн КР БШК ыраазычылык билдирет, атап айтканда, Өкүлчүлүк КР БШКнын жыйындарын түз уктуруп-көрсөтүүнү камсыздоо үчүн жыйындар залын жабдык менен жабдууга, Улуттук демократиялык институттун колдоосу алдында теледебаттарды жаңы таризде өткөрүүгө колдоо көрсөттү, бул шайлоо процессинин айкындуулугун жана ачыктыгын камсыздоодо, жарандардын кабарлануусун арттырууга, бүтүндөй эле шайлоону демократиялаштыруу процесси үчүн чоң мааниге ээ.
Өз кезегинде Ноэль Бауэр 2021-жылы колдоо көбүнесе алдыдагы парламенттик шайлоодо көрсөтүлүп, шайлоо процесси убагында добуштарды сатып алууга каршы аракеттенүүгө басым жасалат. ЮСАИД мындай бузууларга каршы аракеттенүүнүн эл аралык тажрыйбасын изилдейт жана аны Кыргыз Республикасында колдонууга көмөктөшөт.
ЮСАИД Улуттук демократиялык институт (NDI) аркылуу региондордогу телеканалдарда жергиликтүү кеңештердин депутаттыгына талапкерлердин ортосунда дебаттарды өткөрүү үчүн колдоо көрсөтүү мүмкүнчүлүгүн карап көрөт. NDI тараптан мурда көрсөтүлгөн колдоо абдан натыйжалуу болду. Талапкерлердин бейнесин, анын ичинде кесиптик сапаттарын кыйла толук ачуу үчүн дебаттар шайлоочуларга маалымдоонун негизги тариздеринин бири болуп калды.
Шайлоо тутумдарынын эл аралык фонду (IFES) айрым категориядагы жарандардын – жаштардын, аялдардын жана ДМЧАлардын шайлоого катышуусун жигердештирүүгө басым жасап, шайлоо процессинин катышуучуларын окутууда комплекстүү колдоо көрсөтүүнү улантат. Алдыдагы конституциялык реформаны эске алуу менен шайлоо комиссияларынын дараметин арттырууга колдоо көрсөтүлөт.
Эл аралык республикалык институт (IRI) салт боюнча жарандардын арасында сурамжылоо жүргүзөт жана калктын шайлоо процессине ишеним деңгээлин аныктоо, ошондой эле шайлоо тутумун кайсыл багыттарда өркүндөтүү зарыл экендигин талдоо үчүн шайлоого байланыштуу суроолордун блогун кошууга даяр. Ошондой эле 30% квотаны коргоо механизмдерин киргизүү үчүн аялдарга айрыкча басым жасап, талапкерлер үчүн тренингдерди өткөрүү мерчемделүүдө.
ЮСАИД шайлоого узак жана кыска мөөнөттүү байкоо жүргүзүүдө ӨЭУларга көмөктөшүүнү мерчемдөөдө. Байкоо жүргүзүү шайлоочулардын шайлоого ишениминин негизи болуп саналат. Тараптар айрыкча алгач ирет байкоо жүргүзүп жаткан ӨЭУларга сапаттуу байкоо жүргүзүү үчүн усулдук колдоо көрсөтүүнүн маанилүүлүгүн белгилешти.
Маалымат үчүн: ЮСАИДдин Кыргыз Республикасындагы Миссиясы АКШнын Кыргыз Республикасындагы Элчилигинин патронажы астында иштейт. ЮСАИД тараптан бир катар агенттиктердин – Шайлоо тутумдарынын эл аралык фондунун (IFES), Улуттук демократиялык институттун (NDI), Эл аралык республикалык институттун (IRI), Интерньюстун, ошондой эле ӨЭУлардын иштери каржыланат.
2020-жылдын 4-октябрындагы Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоого, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Президентин 2021-жылдын 10-январындагы мөөнөтүнөн мурда шайлоого карата ЮСАИД жергиликтүү байкоо жүргүзүү үчүн конкурстун жыйынтыгы боюнча “Жалпы иш” ӨЭУну тандаган.
КР БШК аппаратынын маалымат бөлүмү
