Башкы Жаңылыктар Түрк кеңешинин Миссиясы: КРдагы шайлоо улуттук мыйзамдарга жана …

Түрк кеңешинин Миссиясы: КРдагы шайлоо улуттук мыйзамдарга жана эл аралык стандарттарга ылайык өттү

11-Янв, 2021

Түрк кеңешинин билдирүүсү

Түрк кеңешини Миссиясы Кыргыз Республикасынын Президентин мөөнөтүнөн мурда шайлоого байкоо жүргүздү. Миссия Түрк кеңешине мүчө мамлекеттердин катчылыгынын расмий адамдарынан түзүлгөн.  

Президенттикке мөөнөтүнөн мурда шайлоо улуттук мыйзамдарга жана эл аралык стандарттарга ылайык өткөрүлдү. Биз Кыргыз Республикасын жана бир тууган кыргыз элин куттуктайбыз жана шайлоонун жыйынтыгы өлкөнүн өнүгүшүн дагы бекемдешин каалайбыз.

Шайлоо алдында миссия мүчөлөрү талапкерлер алардын шайлоо кампаниясынын өкүлдөрү менен агитациялык процесстер менен жана талапкердин шайлоого даярдыгы менен таанышуу максатында жолугушкан.

Жолугушууларда делегация шайлоо кампаниясы үчүн талапкерлердин негизги платформалары, алардын ЖМКда чагылыдырылышына жетишүүлөрү, кампанияны каржылоого байланыштуу мүмкүн болуучу проблемалар, шайлоо үчүн мыйзамдык базалардын сапаты боюнча конкреттүү чочулоолор анын ичинде шайлоо системасы жөнүндө маселелерди талкуулады.

Байкоочулар миссиясы КР Тышкы иштер министринин орун басары Азизбек Мадмаров, КР Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук шайлоо комиссиясынын төрайымы Н. Шайлдабекова менен да жолугушту.

Тышкы иштер министринин орун басары менен жолугушууда миссияга министрлик тарабынан дипломатиялык өкүлчүлүктөрдө, консулдук мекемелерде шайлоого даярдык көрүү иштери боюнча маалымат берилген. Мындан тышкары чет мамлекеттерде жашаган кыргызстандыктардын шайлоолорго катышуусун көбөйтүүгө багытталган иш-чаралар тууралуу маалымат берилип, чет өлкөлөрдө катталган шайлоочулардын саны 32 миңден 49 миңге жеткенин, ал эми шайлоо участоктору 2020-жылдын 4-октябрындагы акыркы шайлоодон кийин 45тен 48ге көбөйгөнү тууралуу да айтылган.

Ал эми КР Боршайкомунда болгон жолугушууда делегацияга учурдагы КОВИД-19 пандемиясын эске алуу менен Боршайком жана Саламаттык сактоо министрлиги биргелешип, “Калктын ден соолугун коргоо жана санитардык-эпидемиологиялык коопсуздукту камсыздоо боюнча иш-аракеттердин планы” шайлоо убагында ишке ашырыла тургандыгын билдиришкен.

Миссия шайлоонун мыйзамдык базасына жакында эле киргизилген оңдоолорду, президенттикке талапкерлердин шайлоо күрөөсүн кайтарып берүүнүн босогосун ылдыйлатуу жана саясый турмушка катышууну колдоо үчүн ыктыярчылардын кампанияга катышуусуна уруксат берүүнү көңүлгө алат. Жакында эле болуп өткөн парламенттик шайлоодогу айыптоолорго жооп катары, Кыргызстан форма 2ни президентти мөөнөтүнөн мурда шайлоодо колдонуудан баш тартты, бул айрым талапкерлер тарабынан жана коомдун айрым чөйрөсү тарабынан көптөн күтүлгөн кадам катары бааланды.

Айрым кыянатчылык менен пайдаланууга алып келүүчү системадагы мүмкүн болуучу жылчыктарды жок кылуу, акылдуу кадам болор эле. Бирок миссия бериле турган добуштарды жоготууларга, анын аркасы менен кыргыз коомчулугунун электоралдык активдүүлүгү шайлоочулардын өлкө ичинде шайлоо даректерин өзгөртүү мүмкүндүгүн жок кылгандан кийин төмөндөп кетишине көңүл бурат. Биздин оюбузча, кыргыз саясатчылары алдыдагы шайлоолордо башка чечимге келип, бул эки башка чечимдердин тең салмагын табышат деп үмүттөнөт.

Чет мамлекеттерде жашаган шайлоочулардын өсүшүн жана Кыргызстандын чет өлкөлөрдөгү өкүлчүлүктөрүндө шайлоо участокторунун түзүүсүн кубаттоо менен, миссия Кыргызстандагы демократиянын өнүгүшү үчүн, эгер саясатчылар чет мамлекеттерде жашаган жүз миңдеген кыргызстандыктардын катталуусу үчүн тез арада чараларды кабыл алса, алар Кыргызстандагы шайлоолордо добуш бере алышса абдан пайдалуу болоор эле деп эсептейт. Бул кыргыз калкынын саясый өкүлчүлүгүн жогорулатып, ушунусу менен саясатты иштеп чыгууда кыргыз элинин эркин билдирмек.

Шайлоону жалпыга маалымдоо каражаттарынын кеңири чагылдыруусун шайлоо процесси боюнча кабардар кылууга жардам берүүчү элемент катары белгилесе болот.

Миссия Бишкектеги 18 шайлоо участогунда байкоо жүргүздү. Байкоочулар шайлоо участокторунда иштер менен кенен таанышып, расмий адамдардан керектүү маалыматтарды алып жатышты. Шайлоолор шайлоо мыйзамына ылайык даярдалып жана өткөрүлдү.

Кыдырма урналар шайлоо участокторуна келе албагандарга сунуш кылынды. Мындай учурда улуттук байкоочулар кыдырма урнаны коштоп жүрүштү.

Миссия шайлоочунун тандоосуна таасир берүү аракеттерин жана административдик же укук коргоо органдарынын шайлоо участокторунун иштерине кийлигишкендиги боюнча далилдерди тапкан жок. Шайлоо жөнүндө мыйзамга ылайык улуттук жана эл аралык байкоочуларга бейтарап байкоо жүргүзүү үчүн зарыл болгон шарттар түзүлдү.

Миссия улуттук жана эл аралык байкоочулардын катышуусу шайлоонун ачыктыгын жана отчеттуулугун жогорулатат деп эсептейт. Миссия КОВИД-19 пандемиясына байланыштуу шайлоо комиссиялары зарыл болгон санитардык чараларды кабыл алгандыгын белгилейт.

Миссия шайлоо участогунун көрүнгөн жерлеринде, анын айланасында бир тараптуу агитация жасалгандыгын каттаган жок, шайлоо участокторунун жанында эч кандай кампаниялар жүргөн жок. Шайлоо участоктору негизинен кемтилгеси бар адамдарга да жеткиликтүү болду.

Миссия шайлоонун жыйынтыгына таасир бере турган олуттуу техникалык проблемалардын жоктугун белгиледи.

Акырында Түрк кеңешинин байкоочулар миссиясы Кыргыз Республикасынын мөөнөтүнөн мурда президенттик шайлоосу ачык-айкын болуп, улуттук мыйзамдарга жана эл аралык шайлоо стандарттарына шайкеш келгендигин бекемдейт.

Жакынкы күндөрдө миссия мүчө мамлекеттер жана тиешелүү эл аралык уюмдар менен, мөөнөтүнөн мурда президенттик шайлоо боюнча өзүнүн баалоосу жана сунуштары менен бөлүшөт.

Биз дагы бир жолу Кыргызстанды жана кыргыз элин шайлоону жана референдумду ийгиликтүү өткөрүп алгандыгы менен куттуктайбыз жана шайлоо менен референдумдун жыйынтыгы өлкөнүн бакубатчылыгынын жогорулашына жардам берет деп үмүт кылабыз.

Көңүл бурганыңыздар үчүн рахмат!

 

 

Башка жаңылыктар

Бардык жаңылыктар
КР БШКсы Rise Up Kyrgyzstan жаштар демилгелүү тобу менен кызматташуу жөнүндө меморандумга кол койду
17-Ноя, 2026

КР БШКсы Rise Up Kyrgyzstan жаштар демилгелүү тобу менен кызматташуу жөнүндө меморандумга кол койду

17-ноябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясында БШКнын алдындагы Жарандык билим берүү жана шайлоо технологиялары борбору (ЖБШТБ) менен Rise Up Kyrgyzstan жаштар демилгелүү тобунун ортосунда кызматташуу жөнүндө меморандумга кол коюлду. Кызматташтык «Жаштардын тандоосу - келечек биздин колубузда» аттуу билим берүү демилгесин ишке ашырууга багытталган.Программа студенттердин жарандык жана шайлоо сабаттуулугун жогорулатууга, сынчыл ой жүгүртүүсүн жана медиасабаттуулугун өнүктүрүүгө багытталган. Ал 2026-жылдын 18-ноябрынан 18-декабрына чейин Бишкек шаарында өткөрүлүп, борбор калаадагы сегиз жогорку окуу жайынан 40 студентти камтыйт.Катышуучуларды шайлоо мыйзамдары, шайлоо укуктары жана добуш берүү жол-жоболору боюнча лекциялар, семинарлар жана практикалык сабактар, ошондой эле медиасабаттуулук жана жалган маалыматтарга каршы аракеттенүү боюнча тренингдер күтөт. Программанын жыйынтыгында университеттер аралык сынак өткөрүлүп, анда студенттерден түзүлгөн сегиз команда өз демилгелерин сунуштайт.Бул жаштар демилгесинин автору жана демилгечиси - Rise Up Kyrgyzstan тобу. Анын өкүлдөрү демилгенин концепциясын иштеп чыгып, иш-чаралардын календардык планын даярдап, кызматташуу сунушу менен КР БШКга кайрылышкан.Меморандумга БШКнын алдындагы ЖБШТБнын директору Анара Бейшембаева жана Rise Up Kyrgyzstan тобунун жетекчиси Нурмира Мурзакматова кол коюшту.«Жаштардын шайлоо процесси тууралуу билимин кеңейтүүгө болгон умтулуусун кубаттайбыз. Бул демилгенин өзгөчөлүгү - аны жаштардын өздөрү иштеп чыгышкан. Борбор зарыл болгон эксперттик жана усулдук колдоо көрсөтүүгө даяр», - деп белгиледи А. Бейшембаева.«Жаштар ишенимдүү маалымат алып, өздөрүнүн жарандык укуктары менен милдеттерин билип, коомдук турмушка аң-сезимдүү катышуусу биз үчүн маанилүү. Биздин демилгебиз колдоо тапканына кубанычтабыз», - деп баса белгиледи Н. Мурзакматова.2026-жылдын ноябрь айында Rise Up Kyrgyzstan тобу аталган демилгени Берлин шаарында өткөн Germany & Central Asia 2027 эл аралык форумунда да тааныштырган. Германиянын Copernicus Berlin уюму демилгеге кызыгуу билдирип, аны эл аралык аудиторияга чыгарууга сунуштаган.Тараптардын кызматташтыгы Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык, ыктыярдуулук, өз ара урматтоо, ачыктык жана саясий бейтараптуулук принциптеринин негизинде жүргүзүлөт. Демилге билим берүү мүнөзүнө ээ.
Кененирээк билүү >>
Кыргыз Республикасынын Президенти кызматына талапкерлерди көрсөтүү мөөнөтү аяктады
13-Ноя, 2026

Кыргыз Республикасынын Президенти кызматына талапкерлерди көрсөтүү мөөнөтү аяктады

Бүгүн, 13-ноябрда, Кыргыз Республикасынын Президенти кызматына талапкерлерди көрсөтүү үчүн белгиленген мөөнөт аяктады. Алдын ала жыйынтыктар боюнча, президенттик шайлоого катышууга 11 адам талапкерлигин койду.Учурда талапкерлерди колдоо максатында шайлоочулардын электрондук кол тамгаларын чогултуу уланууда. Бул этап 2026-жылдын 8-декабрына чейин созулат. Мыйзамдарга ылайык, каттоодон өтүү үчүн ар бир талапкер кеминде 30 миң шайлоочунун кол тамгасын чогултууга тийиш.Каттоодон өтүү үчүн зарыл болгон документтерди кабыл алуу 2026-жылдын 13-декабрына чейин уланат. Талапкерлер жана алардын ыйгарым укуктуу өкүлдөрү жетишпеген документтерди белгиленген тартипте тапшыра алышат.Кыргыз Республикасынын Президенттигине талапкерлерди каттоо 2026-жылдын 23-декабрына чейин жүргүзүлөт.Эскерте кетсек, Кыргыз Республикасынын Президентин шайлоо 2027-жылдын 27-январына белгиленген. 
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы Президенттин кызмат ордуна талапкерлердин ыйгарым укуктуу өкүлдөрүн каттады
12-Ноя, 2026

КР БШКсы Президенттин кызмат ордуна талапкерлердин ыйгарым укуктуу өкүлдөрүн каттады

Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы бүгүн, 12-ноябрдагы жыйынында Кыргыз Республикасынын Президентинин кызмат ордуна талапкерлер Адылов Бакытбек Адыловичтин жана Сооронкулова Клара Сыргакбековнанын ыйгарым укуктуу өкүлдөрүн каттады.Адылов Бакытбек Адыловичтин шайлоо маселелери боюнча ыйгарым укуктуу өкүлү - Исматуллаев Эркин Эргашходжаевич.Сооронкулова Клара Сыргакбековнанын шайлоо маселелери боюнча ыйгарым укуктуу өкүлү - Джурабаева Гульнар Курашбековна, каржы маселелери боюнча ыйгарым укуктуу өкүлү - Суранова Перизаткан Юлдашалиевна.Талапкерлердин ыйгарым укуктуу өкүлдөрүнө белгиленген үлгүдөгү каттоо күбөлүктөрү берилет.
Кененирээк билүү >>
КР БШКсы жергиликтүү кеңештердин бир катар депутаттарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотту
12-Ноя, 2026

КР БШКсы жергиликтүү кеңештердин бир катар депутаттарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотту

Бүгүн, 12-ноябрда Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча борбордук комиссиясы өз жыйынында Чүй, Базар-Коргон, Ала-Бука жана Нарын аймактык шайлоо комиссияларынын жергиликтүү кеңештеринин депутаттарынын ыйгарым укуктарын мөөнөтүнөн мурда токтотуу, катталган талапкерлерди депутаттыкка талапкерлердин тизмесинен чыгаруу жана бош калган мандаттарды кийинки талапкерлерге өткөрүп берүү жөнүндө чечимдерин бекитти.• Чүй районунун Бурана айылдык кеңешинин депутаты Сейдекматова Айнура Орозобековнанын ыйгарым укуктары берген арызынын негизинде мөөнөтүнөн мурда токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Отунчиева Нурбюбю Абдрахмановнага өткөрүлүп берилди;   • Базар-Коргон шаардык кеңешинин депутаттары Мамануров Хасанбай Мамажанович, Юсупов Зайнобидин Абдумухтарович жана Масиров Тилек Алибаевичтин (“Жаңы Кыргызстан” депутаттык фракциясынан) ыйгарым укуктары берген арыздарынын негизинде мөөнөтүнөн мурда токтотулуп, бош калган мандаттар шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкерлер Абдуллаев Ахмаджан Закиржанович, Собиржонов Бунёдбек Сотболдиевич жана  Шеркулов Исламбек Батырбековичке (“Жаңы Кыргызстан” саясий партиясынан) өткөрүлүп берилди;• Ала-Бука районунун Ала-Бука айылдык кеңешинин депутаты Кулбаева Зулайка Эшматовнанын ыйгарым укуктары берген арызынын негизинде мөөнөтүнөн мурда токтотулуп, бош калган мандат шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкер Ботобекова Гулина Рысбековнага өткөрүлүп берилди;   •Нарын районунун Миң-Булак айылдык кеңешинин депутаттары Мукамбетов Ишенбек Кадыракунович жана Муратбек уулу Жээнбектин ыйгарым укуктары берген арыздарынын негизинде мөөнөтүнөн мурда токтотулуп, бош калган мандаттар шайлоочулардын добуштарынын көбүн алып шайланган кийинки талапкерлер Ыманакунов Атабек Турдакуновичке жана Талантбек уулу Арсенге өткөрүлүп берилди.
Кененирээк билүү >>