№26 Ленин бир мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер
М.М. Айткуловдун видеокайрылуусу жѳнүндѳ
2023-жылдын 28-майында «Фейсбук» социалдык түйүнүндө пайдалануучу «Асхат Субанбеков» тарабынан №26 Ленин бир мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер М.М. Айткуловдун видеокайрылуусу жарыяланган.
Аталган видеоматериал шайлоо мыйзамдарынын бузулушу боюнча мониторингдин жүрүшүндѳ алынган жана Шайлоочулардын жана шайлоо процессинин башка катышуучуларынын арыздарын жана даттанууларын кароо, маалымдоо жана үгүт жүргүзүү маселелери боюнча жумушчу топтун (мындан ары – Жумушчу топ) отурумунда каралган.
Ар тараптуулук жана объективдүүлүк максатында Жумушчу топтун отурумуна депутаттыкка талапкер М.М. Айткуловдун ыйгарым укуктуу ѳкүлү Ы.А. Чоноров чакырылган, ал талапкер М.М. Айткуловдон шайлоонун жүрүшү жѳнүндѳ маактешүү болгонун айтып, ал фрагмент видеоматериалда келтирилгендигин түшүндүрдү. Видеоматериал ким тарабынан жасалгандыгы ага белгисиз.
Жумушчу топ талапкердин бул видеокайрылуусунда «Кыргыз Республикасыныни Президентин жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жѳнүндѳ» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын (мындан ары- конституциялык Мыйзам)
22-беренесинин 10-бѳлүгүнүн 1-пунктунда каралган үгүт жүргүзүүнүн белгилери бар экендигин белгилейт, ал жерде «тигил же бул талапкер, талапкерлердин тизмеси үчүн добуш берүүгө же болбосо аларга каршы добуш берүүгө үндөөлөр» шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү деп таанылары кѳрсѳтүлгѳн.
Жарыяланган материалдан, видеокайрылуу маалыматтык мүнѳздө гана эместиги байкалат, анткени маектешүүдөн тышкары ар кайсы булактардан алынган башка материалдар да бар экендиги кѳрүнѳт. Демек, бул материал жарыялоо үчүн жана социалдык түйүндѳргѳ жайгаштыруу үчүн даярдалган.
Жумушчу топ тарабынан пайдалануучу «Асхат Субанбековдун» жеке баракчасы изилденип, ал тарабынан мурда талапкер М.М. Айткуловду колдогон башка үгүт сүрѳттүрү жана видеоматериалдар жарыялангандыгы белгилүү болду. Пайдалануучу «Асхат Субанбековдун» 2023-жылдын 28-майында шайлоо күнү, күндүзгү саат 11 де «Фейсбук» соцалдык түйүнүндѳ жарыялаган видеоматериалы, шайлоо бюллетениндеги талапкердин №12 катар номери коюлган рамкада коштолот. Ошондой эле видеонун соңунда талапкердин сүрѳтү жана бюллетендеги талапкердин катар номери жайгаштырылган.
Борбордук шайлоо комиссиясынын жыйынына М.М Айткуловдун ыйгарым укуктуу ѳкүлү Ы.А. Чоноров чакырылган, бирок жыйынга келген эмес.
Жумушчу топтун жетекчисинин маалыматын угуп, үгүт видеоматериалындын мазмунун карап чыгып, Борбордук шайлоо комиссиясы тѳмѳнкүдѳй жыйынтыкка келет.
Конституциялык Мыйзамдын 23-беренесинин 1-бѳлүгүнѳ ылайык «Шайлоо алдындагы үгүт бардык талапкерлерди, талапкерлердин тизмелерин каттоо мөөнөтү аяктаган күндөн тартып башталат жана добуш берүү башталганга 24 саат калганда токтойт».
Конституциялык Мыйзамдын 28-беренесинин 1-бѳлүгүнѳ ылайык: «Шайлоо комиссиялары шайлоо алдындагы үгүттү жүргүзүүнүн белгиленген тартибинин сакталышын көзөмөлдөйт жана кетирилген кемчиликтерди жоюу боюнча чараларды көрөт».
Жумушчу топтун чечими менен Борбордук шайлоо комиссиясына талапкер А.К. Айтбаевди шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүүнүн шарттарын бузгандыгы үчүн Кыргыз Республикасынын Бузуулар жѳнүндѳ кодекси боюнча жоопко тартуу сунушталган.
Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жѳнүндѳ кодексинин 65-беренесинин 1-бѳлүгүнѳ ылайык «Шайлоочу, байкоочу, талапкер же анын өкүлү, ишенимдүү адамы тарабынан шайлоо жөнүндө мыйзамдарда каралган шайлоо алдындагы үгүт жүргүзүү шарттарынын бузулушу, – жеке жактарга 75 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө айып пул салууга алып келет».
Баяндалгандардын негизинде, «Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясы жѳнүндѳ» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 3, 4, 8-беренелерин, «Кыргыз Республикасыныни Президентин жана Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттарын шайлоо жѳнүндѳ» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамынын 23-беренесин жетекчиликке алып,
Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясы
ЧЕЧИМ КЫЛАТ:
1. Материалдар №26 Ленин бир мандаттуу шайлоо округу боюнча Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаттыгына талапкер Айткулов Муктарбек Мукуловичти Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жѳнүндѳ кодексинин 65-беренесинин 1-бѳлүгүнѳ ылайык жоопкерчиликке тартуу жѳнүндѳ маселени кароо үчүн Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын ыйгарым укуктуу кызмат адамына жѳнѳтүлсүн.
2. Ушул чечим Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын расмий сайтына жарыялансын.
3. Ушул чечимдин аткарылышын көзөмөлдөө Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын мүчѳсү, Кыргыз Республикасынын Шайлоо жана референдум ѳткѳрүү боюнча борбордук комиссиясынын Шайлоочулардын жана шайлоо процессинин башка катышуучуларынын арыздарын жана даттанууларын кароо, маалымдоо жана үгүт жүргүзүү маселелери боюнча жумушчу топтун жетекчиси
У.К. Жылкыбаевге жүктѳлсүн.
ТӨРАГА Н.ШАЙЛДАБЕКОВА
Бишкек ш., 2023-жылдын 28-майы
№119